رساله بیان الصناعات

دانلود رساله بیان الصناعات

دانلود رساله بیان الصناعات نوشته حبیش بن محمد تفلیسی در علم کیمیا، در علم جوهر شناسی، در علم جانور شناسی و … شامل ۱۷۹ صفحه

رساله بیان الصناعات یکی از آثار حبیش بن محمد تفلیسی از طبیبان و منجمان و ادیبان قرن ششم هجری قمری است. حبیش بن محمد تفلیسی با قلج ارسلان ابن مسعود یکی از سلاجقه روم هم عصر بود و سالیانی را در شهر قونیه ساکن بوده است. مولف کتابهای زیادی در باب طب سنتی، نجوم، صنعت کیمیاگری نوشته است.

برخی از مطالب رساله بیان الصناعات

• اندر صناعت علم کیمیا
• اندر صناعت جوهر ها
• اندر خواص میوه ها
• اندر رنگ کردن جوهر ها
• اندر چیزها که در آن دفع حیوانات باشد
• اندر علم های مختلف از هر گونه
• اندر خاصیت حیوانات از هر گونه
• اندر استعمال آتش و علم های چراغ
• اندر علم های شراب و لعب های آن
• اندر صناعت های گوناگون
• پیدا کردن اسرار جماع و آبستنی
• اندر آمیختن حبر و مداد
• اندر آب دادن گوهرها
• اندر استعمال آبها
• اندر رنگ کردن آبگینه
• اندر آمیختن رنگها

کیمیاگری یکی از علوم باستانی است که در آن سعی دارند که فلزات کم ارزش را به گوهرهای پرارزش تبدیل کنند. دانشمندان علم کیمیا که کیمیاگر خوانده می شوند بر این عقیده بودند که می ‌توان هر ماده‌ ای را به ماده دیگری تبدیل نمود. مثلا با استفاده از روش های خاص و پیچیده ای می توان سرب را به نقره و یا مس را به طلا تبدیل کرد. کیمیاگران دنیای باستان بر این نظر بودند که با آمیختن موادی معین به نسبت های مشخص، موادی بدست خواهد آمد که فلزات پست را به فلزات با ارزش تبدیل می نماید.

اولین و قدیمی‌ترین سفالی که در جهان تا امروز شناخته شده، تا آنجا که باستان‌شناسان گواهی می‌دهند، در فلات ایران به دست آمده و اوّلین سفال‌های منقوش نیز در ایران ساخته شده‌اند, و این مقدمه‌ای بوده برای تبدیل ماهیت شی‌ئی به شیء دیگر؛ چرا که گِل تنها با حرارت کوره‌ای آب مُلکولی خود را از دست می‌دهد و تبدیل به سفال می‌گردد و دیگر قابل برگشت به حالت اوّلیه نیست؛ و یا نقّاشی روی سفال که اغلب از اکسیدهای فلزی و رنگ‌های شیمیایی استفاده می‌شد.

اگر هر ماده‌ای را بگیریم و روی یک سینی فلزی حرارت دهیم، ابتدا آب پس می‌دهد (عنصر آب)، سپس به هوا (بخار) تبدیل می‌شود (عنصر هوا یا باد)، آن‌گاه شاید آتش بگیرد و بسوزد (عنصر آتش) و بالاخره آنچه باقی می‌ماند، یک مقدار مادۀ خاکی سوخته یا خاکستر است (عنصر خاک)؛ و این در واقع مبنای استدلال قدما دربارۀ چهار عنصر است.